Sebahattin Karaca

Eskiler ve Mübadiller:
1455’ de Foça ve Yeni Foça Osmanlı topraklarına katıldı. Cenevizliler ülkelerine göç ettiler. Ancak Yunanlılar Foça’da yaşamaya devam ettiler. Bu arada Manisa Saruhan Beyliği’nden Yeni Foça’ya gönüllü yerleşenler olurken, Eski Foça’ya da Konya ve civarından Türkler yerleştirildi. Bu topraklarda Türklerle Yunanlılar asırlarca beraber yaşadılar. Mübadele yıllarında Foça ve civarındaki Yunanlılardan boşalan köylere, mezralara, evlere; Girit’ten, Kosava’dan, Selanik’ten, Parga’dan, Midilli’den gelen soydaşlarımız yerleştirildi. Osmanlı zamanından beri bu topraklarda yaşayan Türklerle, mübadelede Foça ve civarına yerleştirilen soydaşlarımız arasında kaynaşma, kız alıp–verme ve akrabalaşma çok hızlı gelişti. Kendilerine göre Foça’nın tek sahibi gibiydiler. Mevcut durumdan memnundular. Lakin ekonomi iyiye gitmiyordu. İşsizlik arttığından İzmir’e göç başladı ve yıllarca sürdü. Bir zamanlar 25.000 civarında olan nüfus, 1970’lerde 2850’lere kadar düşmüştü. Elektrik ve su abonesi 750-800 civarında idi.

Fransız tatil köyü ile birlikte Foça’da bir turizm hareketi başladı. Foçalı gençler işe kavuştu, yurtdışına gitti, kendilerini geliştirdi ve memleketine bağlandı. Bu arada imara açılan alanlar eski sahiplerince ya satıldı ya kat karşılığı müteahhitlere verildi. Foçalılar arsa, tarla, bağ, bahçe, ev, daire ve bahçeli taş ev satıyorlardı. Bu durum dışarıdan Foça’ya göçü tetikledi. Foça kimsenin fark etmediği değişikliğe uğradı.

Dışarıdan Gelen Gönüllü Turizm Yatırımcıları:
Türkiye’nin başka yerlerinde Tarlasını, bağını, bahçesini, evini satan pek çok aile Foça’ya yerleşiyordu. Bunun ile de yetinmiyorlardı. Otel, motel, pansiyon, restaurant, cafe, bar, plaj kısaca turizm işletmeleri açıyorlardı. Onlar gönüllü mübadil idiler. Kendi özgür iradeleri ile beşiğinin bulunduğu topraklardan vazgeçerek geldiler. Tüm aile sahip oldukları varlıkları – eğitimi – kültürü- ile Foça’ya yerleşen gönüllülerdi. Foça’ya turizm yatırımı yapıyor, istihdam sağlıyor, katma değer yaratıyorlardı. Aslında onlarda eski mübadiller gibi aynı kaderi paylaşıyorlardı. Geriye dönüşü olmayan yolda; bir yandan zoru başarmak, diğer yandan eskilerle beraber barış ve kardeşlik içinde yaşamak istiyorlardı. Tek arzuları vardı. O da eskiler tarafından fark edilmek ve kabul görmekti. Azim ile çalıştılar. Bunun sonucunda bilinen o ki; Foça turizm işletmelerinin % 80’ninden fazlasını yaptılar, yarattılar ve Foça turizmine katkıda bulundular. Bu gün hala az da olsa dışarıdan gelenlerin yatırımları sürmektedir. Foça turizminin gelişmesi için elini taşın altına koyan; içerden, dışarıdan ve yurt dışından gelen kişi, kurum ve kuruluşlara her türlü desteği ve teşviki vermek gerekir. Peşin hükümleri bir kenara bırakıp, bizden ve dışarıdan ayırımına girmeksizin tüm yatırımcılara sahip çıkmak, her Foçalının isteği ve gayreti olmalıdır.

Bundan 750 sene önce bu topraklarda başlayan kardeşçe birlikte yaşamak, kazanmak, paylaşmak için atılan adımlar var. Bu adımlar Osmanlılar ve cumhuriyet döneminde de (Büyük Mübadele hariç) var oldu. Bu durum yıllarca süre geldi. Bundan böyle de bu topraklarda bizden, sizden ayrımı yapılmamalıdır. Asırlardan beri dostça bir arada yaşamak bu topraklarda önemli bir gelenektir. Herkes birbirine kardeş duruşu sergilemelidir. Foça Turizmine olumlu katkı koyan, İlçe ekonomisinin gelişmesinde kent kültürüne aykırı düşmeden, kent dokusunu bozmadan, gürültü ve görüntü kirliliği yaratmadan, kentin turizm geleceğini tehlikeye atmadan, doğru yatırımlarla, emek sarf ederek, alın teri döken, risk alan cesaretli tüm yatırımcılarına sahip çıkılmalıdır. Başta Foçalılar, seçilmiş Belediye yetkilileri, Mülki Amir ve bağlı müdürlükler, teşvik ve destek vermelidir.

Unutmamak gerekir, Foça Turizmi ve ekonomisinin gelişmesi için yatırım şarttır. Yapanın yerlisi yabancısı olmaz. Yeter ki yaptığı yatırım ile Foça Turizmine olumlu katkıda bulunsun. Gelsinler Foça’mıza doğru zamanda doğru yatırımı yapsınlar. İyi hizmet verenin, faydalı olanın, kalıcılığını kolaylaştırmak için, sahip çıkmanın gereğini yerine getirelim.

Şehrinden ve işinden memnun olan bir yatırımcı, başka bir yatırımcıyı çeker.

Foça Turizminin geleceği, pozitif zihniyetle doğrudan alakalıdır.
Güzel düşünmenin ve yapıcı olmanın zamanı gelmiştir.